Category: Industrija

Posted on

Uhura Solutions dobio dodatne HPC resurse na superračunaru Leonardo

Projekat Uhura Solutions „Generativna AI platforma za inteligentnu automatizaciju procesa” dobio je pozitivnu evaluaciju i odobreno mu je produženje, uključujući 4.500 node-sati na Leonardo BOOSTER HPC sistemu u periodu od 12 mjeseci.

Dodatni HPC resursi podržaće kontinuirana istraživanja i razvoj kompanije Uhura Solutions u oblasti napredne generativne vještačke inteligencije i velikih jezičkih modela (LLM-ova) prilagođenih finansijskom sektoru. Koristeći najsavremenije računske mogućnosti sistema Leonardo, projekat će skalirati eksperimente sa manjih open-source modela na veće LLM-ove, omogućavajući dublja istraživanja tehnika optimizacije kao što su parametarski efikasno fino podešavanje (PEFT), kvantizacija, „pruning” i usklađivanje modela.

Leonardo HPC

Platforma za inteligentnu automatizaciju procesa zasnovana na generativnoj AI integriše fino podešene LLM-ove, low-code razvoj i tokove automatizacije procesa kako bi značajno unaprijedila operativnu efikasnost, smanjila troškove i poboljšala korisničko iskustvo u finansijskim uslugama. Ključna prednost platforme je fokus na industrijski specifičan jezik i kontekst, uz podršku pažljivo kuriranih privatnih skupova podataka sa snažnim naglaskom na kvalitet podataka, privatnost i usklađenost sa propisima.

Ovo produženje i pristup Leonardo BOOSTER sistemu predstavljaju važnu prekretnicu za projekat. Dodatna računarska snaga omogućava kompaniji da pomjeri granice AI rješenja za finansijski domen i ubrza isporuku skalabilnih, produkciono spremnih rješenja za evropsko tržište.

Posted on

Poziv za prijedloge EuroHPC JU: Omogućavanje naučnih otkrića na bazi AI

EuroHPC Joint Undertaking (EuroHPC JU) otvorilo je poziv za prijedloge koji podržavaju naučna istraživanja vođena umjetnom inteligencijom i kolaborativne projekte EU koji zahtijevaju velike resurse računarstva visokih performansi (HPC).

Ovaj način pristupa namijenjen je istraživačima, akademskim institucijama, tijelima javnog sektora i industrijskim partnerima uključenim u projekte istraživanja i inovacija koje finansira EU ili nacionalno, gdje je umjetna inteligencija ključni pokretač naučnih otkrića – uključujući mašinsko učenje, osnovne modele, generativnu umjetnu inteligenciju i modele velikih jezika primijenjene na stvarne naučne izazove.

Dostupni superračunari za koje se možete prijaviti (resursi prikazani u satima čvorova)

Šta nudi poziv?

Odabrani projekti mogu dobiti pristup vodećim evropskim superračunarima (kao što su EuroHPC sistemi ubrzani GPU-om) za obuku, testiranje i skaliranje naprednih modela vještačke inteligencije. Poziv se odvija kontinuirano s više rokova za prijave, što omogućava fleksibilno podnošenje prijava tokom cijele godine.

Zašto je važno

Mnogi slučajevi korištenja AI za nauku premašuju mogućnosti lokalne infrastrukture. Ovaj poziv smanjuje prepreke za:

  • obučavanje modela umjetne inteligencije velikih razmjera,
  • naučne tokove rada koji zahtijevaju mnogo podataka,
  • prekograničnu saradnju korištenjem zajedničkih evropskih HPC resursa.

Podrška za crnogorske podnosioce prijava

NCC Crna Gora aktivno podržava crnogorske istraživače, institucije i kompanije u pripremi i podnošenju prijava na ovaj poziv.

NCC Crna Gora može pomoći u:

  • procjeni podobnosti projekta i uklapanja u poziv,
  • procjeni potreba za HPC i GPU resursima,
  • strukturiranju prijedloga i dijelova o uticaju,
  • povezivanju podnosilaca prijava sa relevantnim EuroHPC sistemima i stručnošću.

Ako se nalazite u Crnoj Gori i razmišljate o prijavi, toplo vam preporučujemo da nas kontaktirate u ranoj fazi procesa pripreme. Saznajte više na [link]

Posted on

HPC i AI u zdravstvu: Od istraživanja do kliničke prakse u Crnoj Gori i Jugoistočnoj Evropi

Računarstvo visokih performansi (HPC) i vještačka inteligencija (AI) sve više izlaze iz istraživačkih laboratorija u stvarna klinička okruženja. Širom Crne Gore i regije Jugoistočne Evrope razvijena su AI rješenja za analizu medicinskih slika, detekciju biomarkera i prediktivnu dijagnostiku. Ključni izazov danas je osiguranje njihovog strukturiranog prelaska iz istraživačkih prototipova u validirane, primjenjive alate unutar zdravstvenih sistema.

Ovaj događaj se bavi upravo tim prelaskom. Fokusira se na to kako HPC infrastruktura, interdisciplinarna saradnja i koordinirana podrška ekosistema mogu ubrzati integraciju umjetne inteligencije u svakodnevnu kliničku praksu. Posebna pažnja će biti posvećena dostupnim računarskim kapacitetima, slučajevima upotrebe u stvarnom životu i putevima ka održivoj primjeni.

Molimo kontaktirajte nas za prisustvo, broj mjesta je ograničen.

Događaj je organizovan kao zajednička inicijativa NCC Crne Gore i NCC Bosne i Hercegovine, unutar šireg okvira EuroCC 2 i EuroCC4SEE. Takođe predstavlja oblik međuprojektne interakcije s projektom AI-AGE, demonstrirajući kako se inovacije vođene istraživanjem mogu razviti u primijenjena rješenja u zdravstvu kroz regionalnu saradnju.

Događaj je rezultat saradnje između NCC Montenegro i NCC Bosne i Hercegovine

Istraživači, kliničari, inovatori i industrijski partneri pozvani su da se pridruže diskusiji, razmijene stručnost i doprinesu oblikovanju sljedećih koraka za zdravstvenu zaštitu zasnovanu na HPC-u i umjetnoj inteligenciji širom jugoistočne Evrope. Događaj je zakazan za petak, 13. februar 2026. Molimo kontaktirajte nas za više detalja.

Posted on

Unapređenje osnovnih studija kroz AI i HPC: realizacija predmeta Vještačka inteligencija

U okviru kontinuiranih aktivnosti Nacionalnog centra kompetencija za računarstvo visokih performansi i vještačku inteligenciju u Crnoj Gori (HPC NCC Montenegro), tokom tekuće akademske godine uspješno je realizovan novi predmet Vještačka inteligencija na osnovnim studijama. Predmet je izvođen za studente Fakulteta za informacione sisteme i tehnologije (FIST), kao i Fakulteta primijenjene nauke – smjer Elektrotehnika i računarstvo, čime je dodatno ojačana AI i HPC komponenta u okviru dodiplomskog obrazovanja.

AI edukacija koja povezuje akademiju i industriju

Predmet je osmišljen kao uvod u temeljne koncepte, metode i primjene vještačke inteligencije, sa ciljem da studentima pruži čvrstu teorijsku osnovu, ali i praktična znanja neophodna za razumijevanje savremenih AI sistema. Poseban fokus stavljen je na mašinsko učenje, obradu i analizu podataka, donošenje odluka, kao i na ulogu AI u procesima digitalne transformacije i rješavanju realnih problema u različitim domenima. Nastavni sadržaj i ishodi učenja definisani su u skladu sa savremenim akademskim i industrijskim standardima, uz upotrebu alata koje koriste eksperti iz industrije.

Posebna vrijednost ovog kursa ogleda se u direktnoj saradnji sa privredom, ostvarenom u skladu sa ciljevima EuroCC 2 i EuroCC4SEE projekata, koji snažno promovišu povezivanje akademskog sektora, industrije i HPC ekosistema. Predstavnici kompanija Alicorn, BixBit, Inovativa i DigitalSmart aktivno su učestvovali u realizaciji nastave, kroz gostujuća predavanja i sedmične diskusije sa studentima. Na taj način, studenti su imali priliku da iz prve ruke čuju kako se AI i HPC koriste u realnim poslovnim i tehnološkim okruženjima, kao i da razmotre konkretne izazove sa kojima se suočavaju stručnjaci iz prakse.

Kroz ove interakcije, studenti su diskutovali primjenu vještačke inteligencije u oblastima kao što su analiza podataka, automatizacija procesa, razvoj pametnih sistema i skaliranje AI rješenja uz pomoć HPC resursa. Ovakav model nastave dodatno je doprinio razvoju kritičkog razmišljanja, razumijevanju stvarnih potreba tržišta i jačanju kompetencija relevantnih za buduće karijere u oblasti AI i visokoperformansnog računarstva.

Realizacija predmeta Vještačka inteligencija predstavlja konkretan primjer kako se, kroz aktivnosti EuroCC inicijativa, kurikulum na osnovnim studijama može sistematski obogatiti AI i HPC sadržajima, uz snažno uključivanje industrije. Time se studentima pruža ne samo znanje, već i jasna perspektiva o ulozi vještačke inteligencije i HPC-a u savremenom društvu, nauci i privredi, kao i o mogućnostima koje im stoje na raspolaganju kroz nacionalni i evropski HPC ekosistem.

Posted on

EuroCC4SEE Forum o biznis inovacijama na bazi HPCi AI i konceptualne demonstracije

Kratki video sa foruma

NCC Montenegro je 13–14. decembra bio domaćin EuroCC4SEE Foruma posvećenog inovacijama u poslovanju uz podršku superračunarstva (HPC) i vještačke inteligencije (AI). Događaj je okupio predstavnike akademske zajednice, privrede, javnog sektora i startap ekosistema s ciljem jačanja nacionalnih kapaciteta i podsticanja digitalne transformacije Crne Gore.

Uvodno obraćanje prof. Boža Krstajića ispred NCC Montenegro
Druženbje i umrežavanje tokom pauza

Tokom dvodnevnog programa predstavljeni su primjeri primjene HPC i AI tehnologija kroz Proof-of-Concept demonstracije u oblastima energetike, poljoprivrede, zdravstva i mobilnosti, kao i diskusije o inovacionim politikama, MLOps pristupima, razvoju vještina i saradnji između biznisa i akademije.

Diskusije su bile fokusirane na inovacije na bazi AI i HPC i PoC demonstracije
PoC (proof-of-concept) prezentacije su bile bazirane na kolaboraciji akademije i industije

Forum je dodatno istakao značaj regionalne i evropske saradnje, mogućnosti finansiranja iz EU programa i buduće aktivnosti u okviru EuroCC4SEE mreže, doprinoseći jačanju pozicije Crne Gore u regionalnom HPC/AI ekosistemu. Zbornik radova sa kratkom elaboracijom svih obrađenih tema biće dostupan na sajtu projekta.

Grupna fotografija sa događaja
Klikni za Zbornik apstrakata
Posted on

NCC Crne Gore na Drugoj Nacionalnoj AI Konferenciji „AI DIREKTNO: Crna Gora u vrijeme AI izazova“

Druga nacionalna konferencija „AI DIREKTNO: Crna Gora u vrijeme AI izazova“ održana je 3. decembra 2025. godine u Naučno-tehnološkom parku Crne Gore i okupila je ključne predstavnike Vlade, akademske zajednice, zdravstvenih institucija, privrede i inovacionog ekosistema. Konferenciju su organizovali Asocijacija menadžera Crne Gore (AMM), Akademija AMM-a i Naučno-tehnološki park Crne Gore.

NCC Montenegro je imao aktivno učešće tokom cijelog događaja, doprinosеći diskusijama o jačanju nacionalnog AI ekosistema, odgovornoj primjeni naprednih tehnologija i značaju visokoperformansnog računarstva (HPC) za potrebe istraživanja, inovacija i industrije. Predstavnici povezani sa NCC-om učestvovali su u panelima koji su se bavili praktičnim uticajem AI tehnologija, digitalnom transformacijom i prilikama koje AI donosi različitim sektorima.

Panel je uključivao članove NCC tima i predstavnike kompanija koje već koriste EuroHPC resurse.

Posebno zapaženo učešće ostvareno je na panelu „Nova era poslovanja – kako AI mijenja pravila igre“, gdje je prof. dr Tomo Popović (Univerzitet Donja Gorica & NCC Crne Gore) govorio o primjeni AI rješenja u stvarnim okruženjima, sve većoj potrebi za skalabilnim HPC resursima i važnosti izgradnje interdisciplinarnih timova za razvoj pouzdanih AI sistema. Panel je donio i vrijedne uvide iz industrije o novim poslovnim modelima i AI-driven inovacijama. Agenda je dostupna na [link].

Važan doprinos iz NCC zajednice dao je i mr Milutin Pavićević, asistent na UDG-u i osnivač start-upa Zuno, koji je učestvovao u panelu „Primjena AI u obrazovanju, zdravstvu i drugim djelatnostima.“ Istakao je izazove sa kojima se start-apovi suočavaju prilikom razvoja AI proizvoda, kao i značaj nacionalne digitalne infrastrukture i podrške istraživačkih institucija u ranim fazama inovacija.

Učešće u panelu fokusiranom na AI u medicini

Konferencija je uključivala i razgovor sa Predsjednikom Vlade, panele posvećene bankarstvu, zdravstvu i obrazovanju, kao i strateške uvide sve veće zajednice profesionalaca i inovatora iz oblasti AI u Crnoj Gori. Učešćem na ovom događaju, NCC Crne Gore dodatno je potvrdio svoju misiju jačanja kapaciteta za primjenu AI i HPC tehnologija, unapređenje znanja i razvoj inovacionog ekosistema usklađenog sa evropskim standardima.

Konferencija je uključivala i razgovor sa Predsjednikom Vlade
Posted on

CyberCo će unaprijediti performanse AI GetMoved platforme koristeći EuroHPC LUMI-G resurse

CyberCo, kompanija koja je razvila GetMoved platformu, dobila je 35.000 GPU sati na LUMI-G superkompjuteru putem EuroHPC AI Factory Fast Lane poziva. Ova alokacija će podržati dalji razvoj GetMoved-a, sistema pokretanog vještačkom inteligencijom, koje povezuje kompanije za selidbe sa krajnjim klijentima. Proces aplikacije za resurse je podržao NCC Crne Gore, preko svojeg tima sa Univerziteta Crne Gore.

GetMoved koristi napredne modele kompjuterske vizije za analizu kratkih video zapisa koje su snimili korisnici, automatski otkrivajući i klasifikujući kućne predmete, generišući struktuiranu listu inventara, koju kompanije za selidbe mogu koristiti za pripremu tačnih ponuda. Pored kreiranja liste inventara vođene vještačkom inteligencijom, platforma omogućava korisnicima da dobiju ponude od licenciranih kompanija za selidbe, olakšavajući transparentan i efikasan proces selidbe.

Sa pristupom EuroHPC GPU resursima, CyberCo će ubrzati obuku modela, poboljšati obradu video sadržaja na velikim modelima i unaprijediti ukupne performanse GetMoved-ove AI platforme. Računarska snaga LUMI-G će omogućiti timu da eksperimentiše sa naprednim tehnikama i postigne veću tačnost i skalabilnost u raznovrsnim domaćinstvima.

Dodijeljeni resursi će pomoći CyberCo da unaprijedi GetMoved ka spremnosti za proizvodnu upotrebu i pokaže kako računarstvo visokih performansi može pokretati praktične, civilne AI aplikacije u savremenoj logistici.

Proudly powered by WordPress