Author: nccmne

Nacionalni centar kompetencija Crne Gore za HPC i AI (NCC Montenegro), koji djeluje u okviru projekta EuroCC3 predstavljen je na Međunarodnoj konferenciji o menadžmentu i organizaciji ICMO 2026 – „Održivost po dizajnu: Promišljanje strategije, ljudi i digitalne budućnosti”, održanoj u Pržnu, Crna Gora.

Na konferenciji je učestvovalo više od 300 učesnika iz preko 45 zemalja, sa više od 30 plenarnih, pozivnih i uredničkih govornika, te Naučnim odborom koji čine istraživači iz 46 zemalja, uključujući predstavnike svih 27 država članica Evropske unije. ICMO 2026 poslužio je kao platforma visokog nivoa za razmjenu znanja i iskustava između istraživača, urednika naučnih časopisa, studnata doktoskih studija, institucionalnih lidera i predstavnika biznis zajednice.
Projekat EuroCC3 i aktivnosti NCC Montenegro predstavio je Stevan Čakić, član projektnog tima EuroCC3, koji je obrazložio ulogu Nacionalnog centra kompetencija Crne Gore u izgradnji nacionalnog HPC i AI ekosistema, demokratizaciji pristupa evropskoj superkompjuterskoj infrastrukturi i podršci malim i srednjim preduzećima, akademskoj zajednici i javnoj upravi u usvajanju naprednih digitalnih tehnologija.

Posebna trening sesija: HPC/AI za poslovnu konkurentnost

U okviru programa konferencije, NCC Montenegro organizovao je posebnu sesiju i trening pod nazivom „Istraživanje HPC/AI i menadžmenta: Pokretanje organizacijske konkurentnosti u digitalnom dobu”, namijenjenu posebno malim i srednjim preduzećima i široj poslovnoj zajednici.

Trening je odgovorio na rastuću potrebu malih i srednjih preduzeća da koriste napredne digitalne tehnologije — uključujući superračunarstvo (HPC), vještačku inteligenciju (AI) i Big Data — kao strateške alate za jačanje konkurentnosti, operativne efikasnosti i donošenja odluka zasnovanih na podacima. Učesnici su upoznati sa ključnim konceptima i praktičnim primjenama HPC-a i AI-ja u oblastima kao što su prognoziranje potražnje, finansijsko modeliranje, prediktivna analitika i poslovni modeli zasnovani na podacima, kao i sa mogućnostima koje nude EuroCC3 i EuroHPC Joint Undertaking, koji pruža besplatan pristup vrhunskoj evropskoj superkompjuterskoj infrastrukturi i stručnosti — uključujući mala i srednja preduzeća i startapove

Poseban dio treninga bio je prikaz stvarnog istraživačkog use case-a pod nazivom „Kako je institucionalna HPC infrastruktura pretvorila 50.647 URL-ova dokumenata politike u reproduktivni sistem po zemlji i godini”, koji je predstavio istraživač Božidar Vlačić sa Católica Porto Business School & CEGE, Universidade Católica Portuguesa i Univerziteta Donja Gorica. Use case je na konkretan način demonstrirao transformativnu snagu HPC-a za istraživanje i poslovnu analitiku: koristeći EuroHPC superkompjutersku infrastrukturu, istraživački tim obradio je više od 50.000 URL-ova dokumenata politike, uspješno preuzimajući i konvertujući skoro 37.000 PDF-ova — ukupno 92,6 GB podataka — u čistu, analitički spremnu bazu podataka po zemlji i godini koja pokriva 55 zemalja u periodu od 2007. do 2021. godine. Zadatak za koji se procjenjuje da bi na standardnom laptopu trajao skoro 30 dana, završen je u jednom noćnom pokretanju klastera za manje od 16 sati, što je dramatično skratilo vrijeme do rezultata i učinilo operativno izvodivom prethodno neostvarivu empirijsku studiju velikih razmjera. Nastali istraživački sistem ispitivao je kako signali industrijske politike u javnim dokumentima koreliraju sa nacionalnim inovacionim kapacitetima — mjerenim kroz intenzitet istraživanja i razvoja, naučne publikacije i patente rezidenata — pružajući direktno primjenjive uvide kako za kreatore politike tako i za poslovne analitičare.

Ovaj use case ilustrovao je poslovnoj zajednici kako HPC nije samo alat za nauku i inženjering, već strateški pokretač menadžmenta zasnovanog na podacima, analize politike i kompetitivne inteligencije.